-Sözcükleri nasıl ezberleyebiliriz?-

Her yabancı dilde olduğu gibi, İngilizcenin de en çetrefilli ve belki de birçok kişiye çok sıkıcı gelen yönlerinden biri yeni sözcüklerin ezberlenmesidir. Aslında sorun, sıkıntıya girmeden bir şeyler öğrenmek isteğimizden kaynaklanıyor. Ama size şimdi yeni sözcüklerin ezberlenmesinde pratik yollar söyleyeceğim. Uygularsanız o sıkıcı sandığınız konu hallolur, moraliniz düzelir ve kendinize güveniniz gelir.

İngilizce sözcük dağarcığınızın zenginleşmesi için sözcüklerin yalnızca anlamlarını değil nasıl kullanıldıklarını da bilmeniz gerekmektedir. Birçok öğrenci bu hataya düşmektedir. Sözcüklerin anlamını bilince her şey halloldu sanmaktadırlar. Oysaki yapılması gereken, sözcüklerin anlamlarının yanı sıra cümle içinde nasıl kullanıldıklarını öğrenmektir. Örneğin, öğrencilere fed up ne demek diye sorsanız ‘bıkmak’ derler. Hâlbuki fed up fiil değil sıfattır ve anlamı ‘bıkmış’ demektir. Dolayısıyla ilk bilinmesi gereken şey, sözcüğün isim mi, sıfat mı, zarf mı, fiil mi olduğudur. Fed up sıfat olduğuna göre fiil hâli nedir? Be ya da get fed up derseniz fiil yapmış olursunuz. İşiniz bitti sanıyorsanız yanılıyorsunuz. Çünkü sıra kullanıma geldi. İngilizce-İngilizce bir sözlüğe baktığınızda aşağıdaki gibi cümleler bulabilirsiniz:

I am fed up with this job. (= Bu işten bıktım.)
She’d got fed up (with) waiting and gone home. (= Beklemekten bıkıp eve gitmişti.)

Peki bu cümlelerden kullanımla ilgili neler öğrendik? Bu sözcük, isimlerle (this job) kullanıldığında with alıyormuş. Fiillerle (waiting) kullanıldığında ise with kullanılsa da oluyormuş kullanılmasa da. Ayrıca, fiillerle kullanıldığında fiilin gerund hâli, yani –ing almış hâli gerekliymiş.

Yeni sözcükleri tek başlarına değil, cümle içinde ezberlemeye çalışın. Diyelim ki depend sözcüğünü yeni öğrendiniz. Sadece anlam olarak ‘bağlı olmak’ demekle yetinmeyin. Bir cümle içinde öğrenin. Bunun için İngilizce-İngilizce sözlükler size çok yardımcı olacaktır. Örneğin, kelimeyi şöyle bir cümle içinde öğrenmeye çalışın ki depend fiilinin on edatı ile kullanıldığını öğrenin:

The project’s success depends on the support of everyone concerned. (= Projenin başarısı, ilgili herkesin desteğine bağlıdır.)

Bir başka örnek de arrive sözcüğüyle verelim. Yalnızca ‘varmak’ demekle yetinmeyip, şehir, ülke gibi yerlere varmak anlamında arrive in, havalimanı, istasyon gibi yerlere varmak anlamında arrive at ve ‘eve varmak’ anlamında arrive home olarak ezberlemekte yarar vardır. Ve elbette bunları birer cümle içinde öğrenmeyi unutmayın:

My parents arrived in Istanbul last night. (= Annem babam İstanbul’a dün gece vardılar.)
It was dark by the time we arrived at the airport. (= Biz havalimanına varıncaya kadar hava karardı.)
I finally arrived home at four in the morning. (= Sonunda sabahın dördünde eve vardım.)

İngilizce bir parça okurken her bilmediğiniz sözcük için sözlüğe bakmak size sıkıcı gelebilir.

Eğer amacınız yalnızca parçada ne anlatıldığını anlamak ya da parçayla ilgili sorulara cevap vermekse bilmediğiniz sözcükleri parçanın akışına göre anlamaya, anlamlarını tahmin etmeye çalışın. Sonunda parçayı anladıysanız ya da sorulara cevap verebildiyseniz sorun yok. Ancak amacınız sözcük dağarcığınızı geliştirmek ise bu çalışma size yetmez. O zaman parçada geçen bütün bilinmeyen sözcükleri çıkarmanız ve öğrenmeniz gerekir.

 

3905    |   1